ارتباط دیابت بارداری با ADHD و اتیسم؛ یک مطالعه بزرگ بین‌المللی با هدف بررسی ارتباط دیابت بارداری با عملکرد شناختی مادر و احتمال بروز اختلالات نورودولوپمنتال در کودکان انجام شد. به‌ویژه تمرکز پژوهش بر اختلال کم‌توجهی-بیش‌فعالی (ADHD) و اختلال طیف اوتیسم (ASD) بود تا نشان دهد چگونه دیابت بارداری می‌تواند رشد شناختی و عملکرد مغزی فرزندان را تحت تأثیر قرار دهد. این تحقیق می‌تواند به والدین کمک کند تا درک بهتری از اینکه اتیسم چیست و عوامل مؤثر در بروز آن داشته باشند و اقدامات پیشگیرانه یا حمایتی مناسب را به‌موقع انجام دهند.

توجه:

این مطالعه ارتباط (association) را نشان می‌دهد، نه علیت (causation). یعنی نمی‌توان گفت دیابت بارداری حتماً باعث اوتیسم یا ADHD می‌شود، بلکه فقط خطر را افزایش می‌دهد.

ارتباط دیابت بارداری با ADHD و اتیسم

روش پژوهش

• داده‌ها از ۴۸ مطالعه مشاهده‌ای از بیش از ۹ میلیون بارداری در ۲۰ کشور جهان گردآوری شد.
• از این میان، ۵ مطالعه عملکرد شناختی مادران و ۴۳ مطالعه وضعیت شناختی و عصبی فرزندان تا سن ۲۹ سال را بررسی کردند.
• شاخص‌های ارزیابی شامل Montreal Cognitive Assessment (MOCA) برای مادران و آزمون‌های IQ و هوش کلامی-بلورین برای کودکان بود.

اهمیت بالینی و بهداشتی

• شیوع بالا: دیابت بارداری حدود ۱۴٪ بارداری‌ها را در سطح جهانی درگیر می‌کند. در برخی کشورها مانند استرالیا، تقریباً از هر پنج زن باردار یک نفر به این عارضه مبتلا می‌شود.
• پیامدهای شناخته‌شده قبلی: خطر پره‌اکلامپسی، زایمان سزارین، تولد زودرس، هیپوگلیسمی نوزاد، و چاقی و دیابت در بزرگسالی.
• پیامدهای تازه: اختلالات شناختی در مادر و افزایش احتمال اختلالات عصب-رشدی در فرزندان.

یافته‌ها

• مادرانی که دیابت بارداری داشتند، به‌طور متوسط ۲.۵ امتیاز کمتر در آزمون شناختی MOCA نسبت به همسالان خود کسب کردند.
• کودکان متولد شده از مادران مبتلا به دیابت بارداری، تقریباً ۴ امتیاز کمتر در آزمون IQ و ۳ امتیاز کاهش در هوش کلامی-بلورین داشتند.
• خطر تأخیرهای رشدی در این کودکان ۴۵٪ بالاتر بود.
• احتمال ابتلا به ADHD در این گروه ۳۶٪ بیشتر و احتمال ابتلا به اوتیسم ۵۶٪ افزایش یافته بود.
  دیابت بارداری معمولاً در حدود ۱۴٪ بارداری‌ها رخ می‌دهد و می‌تواند با پره‌اکلامپسی، زایمان سزارین، تولد زودرس و هیپوگلیسمی نوزادی مرتبط باشد.

نتیجه‌گیری و توصیه‌ها

• این مطالعه نشان می‌دهد که دیابت بارداری با اختلالات شناختی و نورودولوپمنتال در کودکان ارتباط دارد، اگرچه هنوز نمی‌توان به‌طور قطعی گفت که عامل مستقیم ADHD یا اوتیسم است.
• محققان تأکید می‌کنند که پیگیری‌های بلندمدت برای بررسی ادامه تفاوت‌های IQ و زبان در بزرگسالی ضروری است.
• عوامل احتمالی تأثیرگذار بر مغز شامل التهاب، استرس سلولی، کاهش اکسیژن‌رسانی و سطح بالای انسولین هستند.
• پیشگیری کامل از دیابت بارداری ممکن نیست، اما تغذیه متعادل، ورزش منظم پیش و حین بارداری و کنترل دقیق قند خون مادر می‌تواند خطرات را کاهش دهد.
• غربالگری‌های رشد پس از تولد نیز باید در اولویت مراقبان و متخصصان سلامت قرار گیرد.